Παράθεση από staboulis σε 18 Μαΐου, 2023, 6:49 μμ

Οι τρόποι μεταβίβασης των οικογενειακών επιχειρήσεων χαρακτηρίζονται σήμερα από πολυπλοκότητα και ολιστική προσέγγιση , λαμβάνοντας υπόψη και αξιολογώντας στατικές ή δυναμικές επιλογές των ιδοκτητών και των εν δυνάμει διαδόχων. Η κατηγοριοποίηση των τρόπων μεταβίβασης είναι πλέον κλασσική διεθνώς : 1. εσωτερικά μέσω της οικογένειας των ιδιοκτητών από ένα σχήμα κληρονόμων 2. εσωτερικά από έναν ή περισσότερους εργαζόμενους 3. εξωτερικά από τρίτο φυσικό ή νομικό πρόσωπο. Παραδοσιακά η ιδιοκτησία μιας οικογενειακής επιχείρησης , διακατέχεται από το στερεοτυπικό πρότυπο της γενεακής συνέχειας της διαδοχής που μπορεί να οδηγήσει σε μια απώλεια οικονομικού και κοινωνικού κεφαλαίου σύμφωνα με τις στατιστικές. Πανευρωπαικά , το ένα τρίτο των οικογενειακών επιχειρήσεων επιβιώνει με την μεταβίβαση στη δεύτερη γενιά και μόνο το 15% αυτών προχωρά στην τρίτη γενιά. Η σθεναρή αυτή ενδοοικογενειακή πρόθεση μεταβίβασης στον κληρονόμο, θέτει όμως, στην σημερινή ρευστή συγκυρία , το γενικότερο ζήτημα της βιωσιμότητας της προς μεταβίβαση επιχείρησης. Οι σύνθετες και γρήγορες απαιτήσεις προσαρμογής της επιχείρησης στο μεταβαλλόμενο περιβάλλον , αμφισβητούν πλέον τις κλασσικές ισορροπίες κατά την φάση της προετοιμασίας διαδοχής μεταξύ οικογενειακής αρμονίας και επιτυχούς συνέχειας της επιχείρησης. Η ισχυρή βούληση για διαδοχή των δύο πλευρών ( ιδικτητών - κληρονόμων ) πρέπει να συνδυαστεί με διαδικασίες αποτελεσματικά σχεδιασμένες και με την υποστήριξη ειδικών.

Σε κάθε περίπτωση, ακόμη και σε αυτή την κλασσική περίπτωση ενδοοικογενειακής διαδοχής , οι παραδοσιακές αξίες που συνδέονται με τον πατερναλισμό δίνουν σταδιακά τη θέση τους σε έννοιες όπως η ενίσχυση της ταυτότητας , οι προυποθέσεις μακροβιότητας , η ηθική , η βιώσιμη ανάπτυξη , αλλά και η αξιοποίηση της γνώσης και βοήθειας κατά τη διαδοχή που προέρχεται από το εξωτερικό περιβάλλον ( επιμορφώσεις, δράσεις ενημέρωσης, συμβουλευτική υποστήριξη, κλπ.)

Δρ. Μ. Σταμπουλής

Αναπληρωτής Καθηγητής Οικονομίας της Εργασίας ΠΑΜΑΚ